Wednesday, July 30, 2014

Στον κύκλο του χρόνου και της βλάστησης: θυσία ταύρων και νεκρικά έθιμα στο πανηγύρι της Κοίμησης της Παναγίας στ' Αγρίδια της Ίμβρου. Taurus sacrifice in Assumption feast : Old Grek tradition in Imvros Island (Gökçeada)





Προλεγόμενα στην παρούσα αναδημοσίευση




Σχέδιο της συνταξιδιώτισσας ανεψιάς μου για την έναρξη του ταξιδιού πάνω στο κάλυμμα  πακέτου τσιγάρων, αφιερωμένο  



 Οι συνταξιδιώτες  και τα αυτοκίνητά τους στην αρχή του ταξιδιού (φωτ. Λιάνα Παρλαμά)


Οι συνταξιδιώτες πάνω στα τείχη της Κωνσταντινούπολης (φωτ. Μαρία Θεοχάρη) 


Στην  Άσσο

Τον Αύγουστο (4-28) του 1990, μια συντροφιά  7 ατόμων από συγγενείς και φίλους πραγματοποιήσαμε με δύο ιδιωτικά αυτοκίνητα ένα ταξίδι  στην Τουρκία: στην Κωνσταντινούπολη, στα Πριγκηπόννησα, κατά μήκος της νότιας ακτής της θάλασσας του Μαρμαρά/Προποντίδας, κατά μήκος της  δυτικής ακτής της Μ. Ασίας, όσο και στη νήσο  Ίμβρο. Την παρέα αποτελούσαν η αδελφή μου με τον Ίμβριο άνδρα της, τρεις φίλες τους  (και οι πέντε κατ’ επάγγελμα αρχαιολόγοι), η γράφουσα (κατ’ επάγγελμα ερευνήτρια λαογράφος-πτυχιούχος αρχαιολογίας) και η νεαρή ανεψιά μου, κόρη των πρώτων (μαθήτρια λυκείου).  Το ταξίδι στην πραγματικότητα ήταν προσκύνημα στα πάτρια εδάφη του Ίμβριου άνδρα της παρέας, που είχε να τα επισκεφθεί τριάντα σχεδόν χρόνια, λόγω αφαίρεσης της υπηκοότητας. Αυτός ήταν και ο λόγος που το ταξίδι μας ήταν εξαρχής περισσότερο φορτισμένο συγκινησιακά απ’ ότι είναι έτσι κι αλλιώς φορτισμένοι ιστορικά και συναισθηματικά  για τους  Έλληνες  αυτοί οι τόποι. Φόρτιση που εκτιμώ ότι, πέραν της σχέσης όλων μας όσων συμμετείχαμε στο ταξίδι με την ιστορία, την αρχαιολογία, την εθνολογία, επηρέασε  και τον τρόπο που βιώσαμε την εμπειρία μας σε αυτό το ταξίδι.

Wednesday, July 2, 2014

Ταξιδιωτικά-περιηγητικά στα ίχνη της Ελένης/Αγιαλένης: Παλική Κεφαλονιάς, μέρος Β' (Σεπτ. 2012) Kefalonia, Paliki: on the steps of st.Helen/Agialeni, Ethnographic Diary, part -2

(Συνέχεια της ανάρτησης/ post:   "Ταξιδιωτικά-περιηγητικά στα ίχνη της Ελένης/Αγιαλένης: Παλική Κεφαλονιάς΄, Μέρος Α΄ στο  http://fiestaperpetua.blogspot.gr/2012/11/blog-post.html)


ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ (επανάληψη από το Μέρος Α')

 Η Μητέρα-Γη-Ελένη-Αγιαλένη

Η ερευνητική μου υπόθεση για την Ελένη, σε ό, τι αφορά την αρχαιότητα, υποστηρίζει, μαζί βεβαίως και με άλλους ερευνητές του μύθου της, πως η συμβολική μορφή της Ελένης αφορά μια πολυώνυμη και πολυπρόσωπη, αρχαιότατη χθόνια θεότητα[2]. Δηλαδή το συμβολισμό της ίδιας της Μητέρας-Γης, ως αμφίσημης θεάς της ζωής και του θανάτου που, σε συγκεκριμένα χρονικά, πολιτισμικά και τοπικά πλαίσια μπορεί να κρύβεται άρρητη και μυστική πίσω από τις Δήμητρα και Κόρη, την Ορθία Αρτέμιδα, την Αφροδίτη, την Ειλυθίεια και άλλες χθόνιες μητρικές ή/και σεληνιακές παρθενικές θεές: «…Ολόκληρος ο κύκλος που αναφέρεται στα ονόματα της Ελένης και της μητέρας της Λήδας, δεν είναι παρά ανάμνηση των μεγάλων γυναικείων θεοτήτων της γονιμότητας του προελληνικού κόσμου της Λακωνίας. Πολλούς αιώνες προτού χρησιμοποιηθεί από τον Όμηρο η μορφή της Ελένης, είναι η μεγάλη Θεά της βλαστήσεως και της αυξήσεως, η μεγάλη θεά που με άπειρα ονόματα λατρεύτηκε σε όλο τον κόσμο της Μεσογείου και ίσως και της κεντρικής Ευρώπης σαν θεά της ζωής αλλά και του θανάτου. Ακόμα και στα κλασικά χρόνια συνεχίστηκε η λατρεία της μεγάλης αυτής Μητέρας Θεάς, όπως αποδεικνύουν διάφορα ιερά που σώθηκαν ακόμα και στις ημέρες του Παυσανία…»[3].
Η δική μου ερευνητική συμβολή επιχειρεί να υποστηρίξει, συγκριτικά και αμφίδρομα με την αρχαία παράδοση, ότι η «λησμονημένη» αυτή θεά Ελένη είναι «ζωντανή», καθώς πολλά στοιχεία της μυθικής, θρησκευτικής και λατρευτικής παράδοσης που την αφορούν, ανιχνεύονται σήμερα διαχρονικά και με πολλούς τρόπους στο κοινωνικό και το ιστορικό γίγνεσθαι στην ανατολική λεκάνη της Μεσογείου και όχι μόνο, μέσω των ιερών τοπίων που φέρουν το όνομά της ως «Αγιαλένη», της προφορικής αφήγησης και των σύγχρονων παγανιστικών θρησκευτικών τελετουργικών δράσεων[4].